Het is deze maand precies 250 jaar geleden dat het stadhuis van Weesp in gebruik werd genomen. Op 2 februari 1776 vergaderde de Weesper vroedschap (de voorloper van de gemeenteraad) voor het eerst in het stadhuis. Om dit heugelijke feit te vieren, vond afgelopen 2 februari een ceremoniële vergadering plaats van de Bestuurscommissie stadsgebied Weesp. Hiermee wordt een oude traditie eer aangedaan, want de inwoners van Weesp zijn altijd trots geweest én gebleven op het meest markante gebouw van hun stad.
Architectuur als balsem voor de ziel
Toen de bouw van het stadhuis startte, was de architect ervan, Jacob Otten Husly (1738-1796), de meest vooraanstaande architect van het land. Hij was 33, directeur van de Amsterdamse Tekenacademie en de best onderlegde architectuurtheoreticus. In 1770 hield hij zijn Redevoering over de Tempelen der Grieken en Romeynen, waarmee hij blijk gaf op de hoogte te zijn van de nieuwste internationale ideeën over klassieke architectuur. Architectuur was niet alleen vormgeving, maar ook balsem voor de ziel. Kijken naar architectuur die edele eenvoud en verstilde grootsheid uitstraalt, zou een positief effect op de beschouwer hebben: uitgebalanceerde architectuur zorgt voor mensen in balans.
Modern én terug naar het verleden
Toen Weesp de opdracht aan Otten Husly gaf om het stadhuis te ontwerpen, kwam hij met een voorgevel die verfrissend en modern was. Ondanks het vernieuwende karakter greep deze nieuwe neoclassicistische stijl terug op het verleden. Niet alleen op de tijd van de Grieken en Romeinen, maar ook op het eigen verleden van de zeventiende eeuw. Vooral het stadhuis van Amsterdam, het huidige Paleis op de Dam (1648-1667), speelde daarbij een grote rol, als teken van een groots verleden van macht en rijkdom. Waar Jacob van Campen in Amsterdam op basis van een prachtig rechthoekig bouwblok mocht ontwerpen, moest Otten Husly uitgaan van het bestaande perceel, dat onregelmatig van vorm was. De scheefstand van de voorgevel wist hij in het interieur weg te ontwerpen, waardoor de argeloze bezoeker het gevoel krijgt dat het gebouw perfect regelmatig is. Orde en regelmaat zorgen voor rust en balans.
De prachtig vormgegeven trap is van een rijkdom die elders in Nederland niet gevonden kan worden. | Foto links: G. Th. Delemarre (09-1958); foto rechts: Kris Roderburg (24-04-2008), beeldbank RCE
Symbool van de stad
Na de voltooiing is het stadhuis het beeldmerk van Weesp geworden. Het symbool van de stad, waar iedereen trots op is. Het prachtig bewaarde interieur behoort tot de top van de neoclassicistische stijl in Nederland. De prachtig vormgegeven trap met natuurstenen treden tot aan de eerste of hoofdverdieping en de rijk vormgegeven vloer van de burgerzaal zijn van een rijkdom die elders in Nederland niet gevonden kan worden.
Vooral de vloer in 3 soorten natuursteen en voorzien van een geometrisch patroon, is adembenemend mooi. Voor de schouw van de Weesper schepenzaal is het beeldhouwwerk van het Amsterdamse stadhuis tot voorbeeld genomen. De voorname vroedschapszaal is met hout betimmerd en voorzien van een gestukadoorde kroonlijst die bruin geschilderd is, zodat het lijkt alsof die van hout gemaakt is. In deze zaal staat het prachtige achttiende-eeuwse Weesper porselein, het eerste in Nederland, wat een ander bewijs is van de vooruitstrevendheid van de stad.
Al 250 jaar trots
In de 250 jaar dat het gebouw bestaat, is het altijd goed onderhouden en verzorgd. Dat is het resultaat van de trots die de inwoners van Weesp voor hun stadhuis hadden. Voor het feit dat de burgerij vertegenwoordigd werd door een stadsbestuur, dat zetelde in dit verfijnde paleisje. In 1822 werd de eerstesteenlegging van 1772 herdacht en prees burgemeester Barent Peelen de bouwcommissie en de architect Jacob Otten Husly ‘die door zijne kundigheden en onvermoeide werkzaamheid een ieders lof heeft weggedragen’.
Het is daarom te hopen dat het gebouw ook de komende 250 jaar zijn functie kan blijven vervullen. Dat de oude Weespers en de nieuwe Amsterdammers dit gebouw zullen blijven zien als verbeelding van hun identiteit. Op die manier kan het gebouw zijn betekenis houden en een nieuwe rol spelen voor de stad en haar bewoners.
Bron: Erfgoed van de Week | Het mooiste stadhuis van Amsterdam staat in Weesp | Gemeente Amsterdam
