Samen met gedeputeerde Meindert Stolk (CDA), verantwoordelijk voor Cultuur en Erfgoed bij de Provincie Zuid-Holland, heeft demissionair wethouder Eva Dansen (SP), portefeuillehouder Erfgoed, Monumenten en Archeologie, op vrijdagmiddag 29 mei 2026 een affuit voor het bomkanon op de vestingwal (achter garage Kweeklust) onthuld.
Vrijwilligers hebben ruim twee jaar gewerkt aan het walaffuit. De realisatie ervan werd mogelijk gemaakt dankzij subsidies van verschillende fondsen en overheden, waaronder het Cultuurfonds, de Oude Hollandse Waterlinie, Gemeente Gorinchem, Provincie Zuid-Holland, Hendrik Muller Fonds en de A.A. de Haan Stichting.
Uren werk
De Werkgroep Vesting Gorinchem (WVG) onderdeel van de historische vereniging Oud Gorcum, heeft samen met andere vrijwilligers de afgelopen twee jaar gewerkt aan het historische affuit. Hugo Ouwerkerk, initiatiefnemer en drijvende kracht achter de realisatie van het walaffuit, vertelde hoe het project tot stand is gekomen en hoeveel tijd erin is gaan zitten. Aanvankelijk had hij gerekend op 2.040 arbeidsuren, maar dat bleek niet voldoende. Uiteindelijk werd er 2.340 uur aan het object gewerkt om de kosten zoveel mogelijk te beperken. Alleen al de houtbewerkingswerkzaamheden namen 1.080 uur in beslag. Ouwerkerk rekende voor: „Als we uitgaan van een uurtarief van € 50, komen we uit op € 116.250 aan arbeidskosten. Tel je daar alle overige kosten bij op, dan kom je uit op een totaalbedrag van € 157.250. Zo’n project is alleen haalbaar dankzij vrijwilligers; anders wordt het simpelweg te duur.”
Reconstructie
Gedeputeerde Stolk was vol lof over wat er is gepresteerd. Het was niet de eerste keer dat hij op de stadswallen was, vertelde hij. Dansen had hem eerder uitgenodigd. Ook Dansen stak de loftrompet over de vrijwilligers die aan de affuit hebben gewerkt. “Tussendoor ben ik een aantal keren gaan kijken toen eraan werd gewerkt”, vertelde Dansen. Zowel (v.l.n.r.) Ouwerkerk als Stolk en Dansen kregen uit handen van voorzitter Jan Mijnsbergen van Oud Gorcum het eerste exemplaar van ‘Een walaffuit voor het bomkanon’ over de reconstructie van een historische walaffuit, een uitgave van de WVG en Oud Gorcum. Ook wel het ‘verantwoordingsboekje voor de subsidies’ genoemd. Een prachtig beeldverslag! Voor alle aanwezigen was er een exemplaar. De 39e uitgave in de Historische Reeks Oud Gorcum, 2026.
Lange geschiedenis
Naast onderzoek, promotie, exposities en rondleidingen zijn restauratie- en reconstructieprojecten belangrijke activiteiten van de WVG. Denk aan de restauratie van de VIS-kazemat, die in oude luister werd hersteld. En nu de reconstructie van de zes cm kanon. Dat project kende een lange geschiedenis. Voordat met de bouw kon worden begonnen, hebben de vrijwilligers zich verdiept in oude militaire handboeken, waarin dit soort affuiten werden beschreven. Op basis van ingewikkelde oude tekeningen waren ze in staat om het ontwerp te maken.
Geld en compliment
Een belangrijke voorwaarde was de financiering. Een dergelijk groot project kan volgens de WVG en Oud Gorcum alleen gerealiseerd worden met financiële steun. Het Omnia College bood in het kader van een leerproject onderdak aan de bouwers, ook een belangrijke voorwaarde om het werk uit te voeren. “De bouw was absoluut niet mogelijk geweest zonder het enthousiasme, inzet, vakmanschap en volharding van de bouwers en helpers van de WVG en het Gorcumse Klokkeluidersgilde. Zij bouwden eerder de klokkenstoel Buiten de Waterpoort. Daarvoor verdienen ze een groot compliment”, aldus Jan Mijnsbergen (Oud Gorcum) en Albert Oosten (WVG). Ook de plaats waar het walaffuit staat, is bestraat door de vrijwilligers.
Bron en foto’s: gorinchem24.nl: Wethouder onthult samen met gedeputeerde historische walaffuit · Gorinchem24
