De Citadel van ’s-Hertogenbosch is een vijfhoekige schans met bastions, gebouwd in 1637 na de val van de stad. Ze ligt op de plek waar de Aa en de Dommel samenkomen in de Dieze. Ooit was dit een militair bolwerk dat vooral werd ingezet om de katholieke, Spaansgezinde stad in de gaten te houden, wat haar de bijnaam ‘Papenbril’ opleverde. In 1789 kreeg het hoofdgebouw een functie als militaire gevangenis, en in 1848 werd het complex verbouwd tot kazerne. In 1880 verdween een bastion bij de verbreding van de Zuid-Willemsvaart. Na het vertrek van Defensie in 1962 kreeg de Citadel uiteenlopende nieuwe functies, van kunstenaarsplek tot archief. Na de restauratie in de jaren tachtig nam het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) – destijds het Rijksarchief in Noord-Brabant – er zijn intrek. Al ruim veertig jaar is de Citadel daarmee de thuisbasis van het archief. Sinds oktober 2025 is ook Erfgoed Brabant er gevestigd.
Vandaag is de Citadel veel meer dan een historisch verdedigingswerk. De zware muren, hoge ruimtes en de open binnenplaats herinneren nog altijd aan het militaire verleden, maar de voormalige vesting is uitgegroeid tot een levendige plek waar erfgoed wordt bewaard én beleefd. Het BHIC en Erfgoed Brabant maken verhalen uit het verleden toegankelijk en brengen geschiedenis tot leven. Zo verbinden zij verleden en heden en creëren zij een plek waar erfgoed, cultuur en publiek samenkomen.
Het programma
– Officiële opening Open Monumentendag (10.00 uur)
– Rondleiding: Verhalen van de Citadel (11.00, 12.30, 14.00 en 15.30 uur)
– Expositie: topstukken uit de schatkamer
– Bezoek aan de schatkamer (archiefdepot)
– Achter de schermen van het archief
– Hulp bij stamboomonderzoek
– Prakkezeren over erfgoed
– Speurtocht voor kinderen
– De Citadel op oude films
– De Citadel: wat is jouw verhaal?
Het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC)
Veilig achter de muren van de Citadel, bewaart het BHIC de oudste én nieuwste archieven van onze provincie. Kilometers papier en perkament, miljoenen bits en bytes. Ook jouw verleden ontdek je in ons archief. Voor altijd bewaard, voor iedereen beschikbaar. Wij zijn het geheugen van Brabant.
Erfgoed Brabant
Erfgoed Brabant is het provinciale expertisecentrum voor erfgoed in Noord-Brabant. Wij hebben als missie om erfgoed een vaste plek en voedende rol in de samenleving te geven. Daarbij werken we aan erfgoedbewustzijn en ondersteunen we erfgoedwerkers. We verbinden netwerken en ontwikkelen projecten die erfgoed relevant maken. We richten ons op diverse doelgroepen: van publiek tot wetenschap, van onderwijs tot politiek en bestuur. Door scholing, netwerkvorming en kennisdeling blijft de Brabantse erfgoedsector zich steeds vernieuwen.
Adres
: Zuid Willemsvaart 2, 's-Hertogenbosch
Openingstijden
za 12 sep. 10:00 - 17:00
Bron:
De Citadel - Open Monumentendag
